14 Mayıs seçimleri Kürt karşıtlığı üzerine kurgulandı!

Cumhur ittifakı “Kürt sopasını” HDP üzerinden, Millet İttifakı ise HUDAPAR, ittifak bileşenlerinden İYİ Parti de hem HUDAPAR hem de HDP üzerinden gösterdi. “Kürt sopası” ve anti Kürt söylem sandıkta karşılığını buldu.

Çetin Çeko

16.05.2023, Sal | 06:51

14 Mayıs seçimleri Kürt karşıtlığı üzerine kurgulandı!
Makaleyi Paylaş

14 Mayıs cumhurbaşkanlığı ve milletvekili seçimlerinde sandıktan “milli birlik” için Kürt karşıtlığı baskın çıktı.

Cumhur ve Millet İttifakında Kürtlerin ulusal demokratik haklarının teslim edilmesini bırakın, konu hakkında söz söylenmesi ve meselenin tartışılması, “kimlik siyasetine karşıyız” denilerek, engellenmeye çalışıldı.

Bu yaklaşım gereği, Cumhur ittifakı “Kürt sopasını” HDP üzerinden, Millet İttifakı ise HUDAPAR, ittifak bileşenlerinden İYİ Parti de hem HUDAPAR hem de HDP üzerinden gösterdi. “Kürt sopası” ve anti Kürt söylem sandıkta karşılığını buldu.

Kürtlerin sistem içinde görünürlükleri, varlıkları ve etkileri, Türkiye’nin içinde bulunduğu ekonomik krizden, ifşa edilen rüşvet ve skandallardan daha öncelikli olduğu ortaya çıktı.

Cumhurbaşkanlığı seçiminde yüzde 5,20 oy alan sağ ırkçı ve ATA ittifakının adayı Sinan Oğan, ikinci tur cumhurbaşkanlığı seçimlerinde, Kemal Kılıçdaroğlu’nun adaylığını desteklemek için HDP’nin sistem dışı bırakılması, 4 milyon 700 bin oy ve 65 milletvekilinin görmezden gelinmesi şartını öne sürüyor.

Cumhurbaşkanlığı ikinci turunda Millet İttifakının, Sinan Oğan ile nasıl bir pazarlık yapacağı bu açıdan önemlidir. Parlamentoda tekrardan 3. ana muhalefet partisi konumunu koruyan HDP’nin (Yeşil Sol Parti-YSP), sistem dışına itilme çabalarına yönelik, Millet İttifakı bileşenlerinden CHP, Deva, Gelecek ve Saadet partilerinin yaklaşımını birlikte göreceğiz.

14 Mayıs cumhurbaşkanlığı seçimlerinde Kemal Kılıçdaroğlu’nun Kemalist kimliği, Kürt ve Alevi kimliğinin gerisinde kaldı. Etnik ve mezhepsel kimliğinden dolayı Kılıçdaroğlu, Erdoğan ve MHP tarafından gizli ajandası olan ve Türklerin içine sokulmaya çalışılan Truva atı diye lanse edildi.

AKP, yüzde 7’lik bir oy kaybına rağmen, parlamentoda birinci parti konumunda ve MHP ile birlikte çoğunluğu oluşturacak. Cumhurbaşkanlığını Erdoğan’ın alması durumunda, Kürdistan’ın diğer parçalarında Kürtlerin kazanımlarına saldırı ve ortadan kaldırma girişimleri artarak devam edecek. Türkiye’de siyasi iklim sertleşecek ve muhalifler üzerinde baskılar daha da artacak.

Kürdistan illerinde ise HDP (Yeşil Sol Parti), genelde birinci parti oldu. Fakat 2018 seçimlerine oranla oyları yüzde 3 oranında azaldı. Bu gerileme, devlet baskısı ve HDP siyasetinden kaynaklıdır.

HDP’nin, “Türkiyelilik” siyaseti bağlamında, bir kısım Türk sol hareketiyle yaptığı seçim işbirliği, Türk soluna verdiği efor ve yaklaşım, Kürdistanlı siyasi güçlerle aynı derecede gerçekleşmedi. Bu yüzden Kürt Özgürlük ve Demokrasi İttifakı daha kapsayıcı, geniş ve etkili olamadı.

Seçim listelerinde Kürtler tarafından haz edilmeyen Türk sol adayların Kürdistan illerinden aday gösterilmeleri; sevilen, temsil yeteneği olan yurtsever adayların azınlıkta olmaları veya listelerde seçilemeyecek sıralara yerleştirilmeleri başından itibaren eleştirildi.

Türkiye İşçi Partisi'nin (TİP), Emek ve Özgürlük Bloku içinde bazı seçim bölgelerinde kendi adıyla seçime girmesi, HDP’nin (YSP) fazladan birkaç milletvekili daha çıkarmasını engelledi.

Ayrıyeten, devletin HDP üzerindeki baskısı, parti kadrolarının hapiste veya yurtdışına çıkmak zorunda bırakılmaları, açılan kapatma davası ve seçim gününe kadar yapılan gözaltı operasyonları, HDP’nin (YSP) seçim çalışmalarını olumsuz etkiledi.

HDP’nin Yeşil Sol Parti listelerinden seçime girmek zorunda kalması da alınan seçim sonucuna tesir eden olumsuz etmenlerden biridir.

Öte yandan resmi olmayan sonuçlara göre, Kürt partisi kimliğiyle seçimlere katılan Hak ve Özgürlükler Partisi (HAKPAR), yaklaşık 40 bin civarında oy aldı. HAKPAR’ın seçimlere katılması ve Kürtlere ve Kürdistan’a federal çözüm talebini öne çıkarması önemliydi.

Kuzey Kürdistan’da Kürtler ağırlıklı HDP dışında, 50 küsür yıllık geleneğe ve mirasa sahip HAKPAR ve diğer Kürdistanlı partilerin, neden kitleselleşemedikleri sorusu bu vesileyle bir kez daha gündeme geliyor!

14 Mayıs seçimleri, “milli birlik ve beka” adına milliyetçi oyları konsolide etmek için HDP ve HÜDAPAR üzerinden Kürtleri iç düşman ilan etmek oldu. Fakat tüm olumsuzluklara rağmen, seçim haritasında Kürdistan illerinde birbirine bitişik mor rengin çıkması, umudu canlı tutmaya yetiyor.

Twitter: @cetin_ceko

Bu makalede yer alan fikirler yazara aittir ve Nerina Azad'ın editöryal politikasını yansıtmayabilir.

3465 kişi tarafından görüldü.
Son Güncellenme:20:10:48

Çetin Çeko

Yazarın Önceki Yazıları

Futbol sahasında birleşen Kürt siyasetçiler Demirtaş ve arkadaşları ‘Türklük Sözleşmesi’ni ihlalden ceza aldılar ABD’nin İran siyasetinin Ortadoğu ve Kürtlere etkileri ‘Konuş! Sen nerelisin?’ KDP’nin Seçim Boykotu ve Irak Federal Kurumlarından Çekilme Olasılığı ABD’nin Irak’ı Terk Etmesi Durumunda Kürdistan’ın Ödeyeceği Bedel! KDP merkezinin bulunduğu Pirmam'a saldırı ne anlama geliyor? Irak Vilayet Seçimleri; Kürdistanlı güçler birlik olmazsa 'tartışmalı' bölgeler geri alınamaz! Jerusalem Post: ABD, PJAK’ı ‘terör’ listesinden çıkarmalı Peşmerge’nin ordulaşmasında fırsatlar ve engeller Macron'un Korsika’ya 'tam özerklik' vaadi Kürtler için neden önemli? ABD, Peşmerge'ye yardımı keseriz uyarısında bulundu! Kürdistan petrolünün Bağdat’ın kontrolüne geçmesinden Batı sorumludur! Gazeteci ve yazar Abit Gürses Stockholm’de anıldı Güney Kürdistan’da seçimler neden zamanında yapılmıyor? HDP, savunduğu yanlış ve şaşı tarih anlayışıyla yüzleşmelidir. Olası yeni iktidarın Kürt sorununa bakışı, Güney ve Rojava Kürdistanı’na yaklaşımı 'Demokrasi' treninin son vagonu Kürtler! HDP ve 'Kürdistan seçim ittifakı' Roboski saldırısı istihbaratını ABD verdi, Türk F16’ları da vurdu! KYB, Erbil’de üst düzey terörle mücadele görevlisini öldürmekle suçlanıyor! Doğu Kürdistan ve İran’dan çıkaracağımız dersler Kürdistan tarihi, fırsatları yakalamanın ardından kaybetmenin tarihi olmamalıdır! Olası Ankara-Şam yakınlaşmasında Rojava Kürtleri kazanımlarını nasıl koruyabilir? İsveç ve Finlandiya’nın olası NATO üyeliğine sadece Kürt penceresinden bakmak yeterli mi? Erdoğan, NATO krizi ile Kürt sorununu uluslararası platforma taşıdı Abit Gürses’in anısına! Güney Kürdistan doğalgaz projesi yeni bir müzakere süreci başlatır mı? Biden, KDP ve KYB’yi uyardı! Güney Kürdistan’da ifade ve basın özgürlüğü ihlalleri Dava adamı Şerafettin Kaya Bağdat, Kürdistan’ın federal statüsünü sorguluyor Çin, Kürt dosyasını açtı! Türkiye-İsrail yakınlaşması Kudüs’ün Kürt siyasetini nasıl etkiler Türkiye'nin ABD ve Rusya’ya Kobani rüşveti Bir sessizlik tarihi: Mele Mustafa Barzani’nin İsrail ziyaretleri Dünya’nın ilk kadın hahamı Kürdistanlı Osnat Barzani Batı, Güney Kürdistan’ın demokrasi notunu düşürdü! Geçmişle yüzleşmek, tartışma kültürü ve üslubu üzerine Kürdistan petrolünü dünyaya pazarlayan Pakistanlı Murtaza Lakhani 'Kürt Hâkim' kurşunla değil, iğneyle katledildi! ABD, Taliban ile olası barışı, Kürt sorununda Türkiye’ye emsal mi gösterecek? T.C Kürtçeyi yasaklamak için bütün devletlerin ikinci resmi dillerini yasakladı! Güney Kürdistan’da yolsuzluk ve kayıt dışı ekonomi! İsrail’in Rojava Kürdistanı siyaseti İbrahim Barış Anlaşması ve Kürdistan'a etkisi Rusya’nın Kürt kartı, kimin lehine kimin aleyhine? Rusya, S-400 alımı karşılığında Afrin'i Türkiye’ye mi verdi? KDP ve PKK düşmanlığı kime ne kazandırır? Rojava Kürtleri; birlikte başarıp tarih yazabilecekler mi? PYD-ENKS Anlaşmazlığında KDP-KYB Barış Süreci TC’nin Kürt ‘Afları’ Xelîl Ağa, İsmail Beşikçi, Fikret Otyam ve Can Yücel Erdoğan, Enver Paşa ve İttihat Terakki’nin ayak izinden gidiyor ABD, İran, Irak üçgeninde Kürtler Irak’ı Bu Kez Kürtler Değil, Araplar Parçalayabilir Erdoğan’ın Kobani planı Rojava Kürtleri, hem aranan hem de terk edilen aktör oldular 'Barış Koridoru' yazılır, işgal okunur Seçimin bir diğer kaybedeni Öcalan oldu! Olası Basra federasyonu ve Kürdistan’a etkisi Yabancı Gözüyle 'Kürdistanilik' Türkiye modeli güvenli bölge: Kuzuyu kurda emanet etmek ABD’nin Suriye siyasetinde Kürtler ve Türkiye Suriye, siyasi süreç ve Kürtlerin temsili Kürt seçmen davranışı ve 24 Haziran Geçmişi Hatırlamak Kurtuluşun Sırrıdır! Türkiye, Afrin’i almak değil, Diyarbakır'ı kaybetmekten korkuyor! Kürdistan için yeni bir nefes: Rusya! Kürdistan’a yaptırımlar bağımsızlık sürecini hızlandırabilir Referandum ve Kerkük travması Kürdistan’a yaptırımlar Erdoğan’ı iktidardan edebilir Bağdat ikinci kez Kürtlerden kaçıyor Güney Kürdistan bağımsızlık referandumu ve sonrası Federalizmi Irak’a Kürtler getirdi Uluslararası toplum ve Kürtler Kürtlerin sistemi etkileme ve kilitleme gücü Güney ve Kuzey’de ‘Kürdistani’ kavramı Güney Kürdistan Bağımsızlık Referandumu ve Olasılıklar AKP ve KDP Kürtlerde ‘Hayır’ ve ‘Boykot’ Güney Kürdistan’ın bağımsızlığında iki örnek Türkiye’nin YPG ile dolaylı ateşkesi Kürtlerin Seçilmişleri Mebus Değil Mahpus Uluslararası toplum, müttefiklerinin Kürt kamburunu taşımak istemiyor Türkiye, Kürtler için yaptığı kafesin mahkûmu Türkiye’de darbe geleneğinin tarihsel kodları Rusya’nın 'Türkiye, IŞİD'i destekliyor' iddiası ne olacak? HDP, 23 Nisan 1920’yi savunacağına hesaplaşmalıdır AKP medyası Gülen Cemaati’nin asılsız bilgilerini Kürt sivil kurumlarına karşı kullanıyor Sri Lanka-Türkiye, Tamil Kaplanları-PKK benzerlikler ve farklılıklar Kürt sorunu ekseninde Avrupa Yerel Yönetimler Özerklik Şartı Demokratik özerklik neden kalıcı çözüm olamaz?
x